Free Belarus Center 🇺🇦

📚 Праваабаронцы пішуць шмат: заявы, справаздачы, інструкцыі, тлумачэнні законаў. Але калі чалавек не можа зразумець тэкст пра свае правы, гэтыя правы для яго нібы і не існуюць

Простая мова — гэта не спрашчэнне сэнсу. Гэта павага да таго, хто чытае, і частка права на доступ да інфармацыі

На вэбінары разбяром:
- што такое простая мова і тэксты для лёгкага чытання
- як гэтыя фарматы звязаныя з правамі чалавека
- прыёмы простай мовы
- як прымяняць яе правілы на практыцы

Спікерка: Яна Собко-Бурова, трэнерка па простым пісьме, камунікацыях і правах чалавека, кіраўніца праектаў Асветніцкага дома правоў чалавека (Чарнігаў)

🗓️ 14 кастрычніка, серада
✔️ 19:00 па Мінску / 18:00 па Варшаве
🟢Анлайн

👉 Рэгістрацыя тут!

З раніцы ўчорашняга дня рэсурсы Free Belarus Center, прысвечаныя Форуму Астрожскіх, зазнавалі атакі. Відавочна, варожыя спецслужбы таксама ацанілі значэнне падзеі і беларуска-ўкраінскага дыялогу. Такая ўвага нам, безумоўна, прыемная. На жаль, акрамя таго, некаторыя ўдзельнікі форуму атрымалі пагрозы. Мы ставімся да гэтага сур’ёзна і ўжо паведамілі пра сітуацыю адпаведным службам.

Негледзячы ні на што, сёння Форум распачаўся па раскладзе. Першы дзень аб’яднаў прадстаўнікоў беларускіх і ўкраінскіх дэмакратычных сіл, дзяржаўных структур, парламентаў, экспертнай супольнасці і грамадзянскай супольнасці. У цэнтры дыскусій — беларуска-ўкраінскі палітычны дыялог, рэгіянальная бяспека і новы парадак у рэгіёне, роля сілавых структур у палітыцы падчас вайны, вынікі даследавання беларуска-ўкраінскіх адносінаў, а таксама становішча беларусаў ва Украіне. Завяршым дзень не менш важнай часткай — нефармальнай сустрэчай удзельнікаў і выступам Сяргея Башлыкевіча.

Дапамога ад фундацыі, перавод ад сяброў, інтэрнэт-збор — звычайная рэч у эміграцыі, асабліва ў першы час пасля пераезду. У Польшчы такія паступленні могуць падпадаць пад адзін з двух розных падаткаў — з рознымі лімітамі, дэкларацыямі і тэрмінамі. У гэтым артыкуле разбіраем па чарзе тыповыя сітуацыі: хто даў грошы, які закон дзейнічае і што практычна трэба зрабіць.

❗️Поўная тэкставая версія даступна на сайце 👉 https://freebelaruscenter.org/?p=3093

🤝 Будзем удзячныя, калі вы падзеліцеся гэтай інфармацыяй з тымі, каму яна можа быць карысная.

📢 Інфармацыйная субота ва Упраўленні па справах замежнікаў у Варшаве

Упраўленне па справах замежнікаў запрашае на цыкл інфармацыйных субот у рамках праекта «У непасрэдным кантакце».

📅 26 верасня 2026 года
🕘 9:00–15:00
📍 вул. Таборава, 33, Варшава

📞 Індывідуальная кансультацыя

Калі вы хочаце азнаёміцца з матэрыяламі сваёй справы або атрымаць інфармацыю пра яе ход, неабходна папярэдне зарэзерваваць час па тэлефоне:

47 721 76 75

📆 Запісацца можна з 3 па 11 верасня.

У астатніх выпадках папярэдні запіс не патрабуецца.

🔎 Што можна будзе зрабіць падчас інфармацыйнай суботы:

• азнаёміцца з матэрыяламі справы і атрымаць інфармацыю пра вытворчасць ва Упраўленні;
• атрымаць інфармацыю па пытаннях легалізацыі знаходжання;
• забраць лісты і выклікі;
• падаць заявы для ўнясення ў пратакол;
• падаць дакументы ў канцылярыю;
• атрымаць дакументы, якія выдаюцца Кіраўніком Упраўлення — карту побыту, Жэнеўскі праязны дакумент, TZTC.

⚠️ Важна: на сустрэчу можна прыйсці разам з суправаджальнымі асобамі, аднак для абслугоўвання замежнік павінен прысутнічаць асабіста.

Што павінна змяніцца, каб беларуска-ўкраінскае партнёрства было не толькі тэмай палітычных заяў, але і працавала на практыцы?

Грамадска-палітычная частка 5-га Форума Астрожскіх пройдзе 18-19 верасня ў Кіеве. Форум Астрожскіх – гэта беларуска-ўкраінская пляцоўка для дыялогу палітыкаў, медыя, прадстаўнікоў грамадзянскай супольнасці, экспертаў і даследчыкаў.

Сёлета ўдзельнікі будуць шукаць адказы на пытанні:
🔹Якімі могуць быць адносіны Украіны з дэмакратычнай Беларуссю ўжо цяпер?
🔹Чаму падтрымка беларусаў, якія выступаюць на баку Украіны, не заўсёды ператвараецца ў вырашэнне міграцыйных, банкаўскіх і сацыяльных праблем?
🔹Якое месца беларусы займаюць ва ўкраінскім грамадстве – і якую адказнасць перад Украінай нясуць падчас вайны?
🔹Як вайна змяняе рэгіянальную бяспеку, палітыку і ролю вайскоўцаў у дзяржаўным кіраванні Беларусі і Украіны?
🔹Ці можа культура стаць часткай супольнай абароны Беларусі і Украіны ад «рускага міру»?
🔹Як зрабіць голас антываеннай Беларусі больш чутным ва Украіне і знайсці супольны погляд на вайну, гісторыю і будучыню рэгіёна?
🔹Кім з’яўляюцца беларускія добраахвотнікі для Украіны: удзельнікамі сённяшняй вайны ці магчымымі партнёрамі ў будучай сістэме рэгіянальнай бяспекі?

Падчас форуму таксама будуць прадстаўлены новыя даследаванні беларуска-ўкраінскіх адносін.

Праграма і рэгістрацыя тут✍️

35 год таму, 25 жніўня 1991 года, набыла законную сілу Дэкларацыя аб дзяржаўным суверэнітэце Беларусі.

Дэкларацыя, якая абвясціла вяршэнства беларускай Канстытуцыі на тэрыторыі БССР, была прынятая Вярхоўным Саветам 27 ліпеня 1990-га.

Але законную сілу дакумент атрымаў праз тры дні пасля правалу путчу ГКЧП у Маскве — 25 жніўня 1991 года.

А ўжо 19 верасня 1991 года краіна стала называцца Рэспубліка Беларусь, а дзяржаўнымі сімваламі сталі бела-чырвона-белы сцяг і герб «Пагоня».

🕯 Памёр беларускі палітык і былы кандыдат у прэзідэнты Аляксандр Мілінкевіч

Пра гэта паведаміў у Facebook сын яго жонкі Ігар Кулей.

«Сёння а 7:15 раніцы адышоў у вечнасць Аляксандр Мілінкевіч».

Палітыку было 79 гадоў.

Напрыканцы 2025 года Аляксандр Мілінкевіч перанёс складаную аперацыю на соннай артэрыі. Пасля яе ён доўгі час знаходзіўся ў цяжкім стане і праходзіў рэабілітацыю.

Чым вядомы Аляксандр Мілінкевіч:

• Навуковец і выкладчык: Кандыдат фізіка-матэматычных навук, выкладаў у Гродзенскім універсітэце.

• Былы кандыдат у прэзідэнты: У 2006 годзе быў вылучаны адзіным кандыдатам у прэзідэнты ад аб'яднаных дэмакратычных сіл. Менавіта пасля тых выбараў адбыліся масавыя пратэсты на Кастрычніцкай плошчы ў Мінску («Плошча-2006»).

• Лаўрэат прэміі Сахарава: У 2006 годзе Еўрапарламент узнагародзіў яго прэстыжнай прэміяй імя Андрэя Сахарава «За свабоду думкі».

• Грамадскі і культурны дзеяч: Шмат гадоў узначальваў Рух «За Свабоду», з'яўляўся заснавальнікам і канцлерам Вольнага Беларускага Універсітэту, а таксама працаваў пазаштатным дарадцам Святланы Ціханоўскай па пытаннях еўрапейскага выбару Беларусі.

Выказваем глыбокія спачуванні родным, блізкім і ўсім, для каго Аляксандр Мілінкевіч быў узорам мужнасці, чалавечнасці і вернасці сваім прынцыпам.

Энтузіясты распрацавалі гульню-хадзілку “Дарога да Новай Беларусі”

Пра беларускія праблемы звычайна пішуць доўга і сумна. Тут наадварот, трэба правесці героя да Новай Беларусі праз перашкоды, у якіх кожны пазнае нешта сваё. Гуляеш проста ў тэлефоне, без усталёўкі.

👉 Згуляць і ацаніць узровень захапляльнасці можна па спасылцы

Гульня распрацавана з нагоды Канферэнцыі “Новая Беларусь” (назва быццам падказвае) 🙂

Получили в наследство недвижимость в Польше, но не знаете, с чего начать оформление?

Наследование квартиры, дома или участка регулируется польским законодательством и проходит через местный суд или нотариуса. Главный нюанс — система здесь существенно отличается от привычных правил в странах СНГ, особенно когда речь заходит о долгах и обязательствах наследодателя.

Как правильно вступить в права, какие есть варианты принятия наследства и как обезопасить себя от чужих кредитов? Рассказываем обо всех тонкостях в новом материале юридического отдела Free Belarus Center.

Полная текстовая версия доступна на сайте 👉 https://freebelaruscenter.org/?p=3096

🤝 Будем благодарны, если вы поделитесь этой информацией с теми, кому она может быть полезна.

✅ Обратиться за бесплатной юридической консультацией

Перед подачей заявления важно понимать, что процедура международной защиты — это официальный процесс, в рамках которого государственные органы будут оценивать именно вашу личную ситуацию и причины, по которым вы не можете вернуться в страну происхождения.

Подробнее о том, как проходит подача — читайте в гайде юридического отдела Free Belarus Center.

Текстовая версия доступна на сайте 👉 https://freebelaruscenter.org/?p=3016

🤝 Будем благодарны, если вы поделитесь этой информацией с теми, кому она может быть полезна.

Подготовка к процедуре предоставления международной защиты имеет ключевое значение. Результат рассмотрения дела во многом зависит от того, какие доказательства были собраны заявителем и каким образом они были представлены.

Какие доказательства можно использовать в производстве о предоставлении международной защиты — в материале юридического отдела Free Belarus Center.

Полная текстовая версия доступна на сайте 👉 https://freebelaruscenter.org/?p=3008

🤝 Будем благодарны, если вы поделитесь этой информацией с теми, кому она может быть полезна.

⚡️Сёння апошні дзень падачы гадавой падатковай дэкларацыі ў Польшчы, калі можна пералічыць 1,5% падаходнага падатку (PIT) грамадскай арганізацыі.

Калі вы ўдзельнічалі ў нашых адукацыйных праграмах ці івэнтах, працавалі ў каворкінгу, звярталіся па псіхалагічную ці юрыдычную падтрымку і цэніце тое, што робіць Free Belarus Center, то вы можаце падтрымаць нас такім чынам.

Запаўняючы падатковую дэкларацыю, у графе «Wniosek o przekazanie 1,5% podatku na rzecz OPP», укажыце нумар KRS 0000270261

Cel szczegółowy/tytuł przelewu: DEMOCRATIC SYNERGY 28024

Дзякуй за вашую падтрымку! ❤️

⚡️Анджэй Пачобут на волі!

Яго https://x.com/donaldtusk/status/2049084209185112412 на мяжы прэм’ер-міністр Польшчы Дональд Туск.

28 красавіка на дзяржаўнай граніцы паміж беларускім і польскім бакамі, як паведамляе беларуская прапаганда, праводзіцца «аперацыя па абмене затрыманымі асобамі па формуле „пяць на пяць“».

Сярод вызваленых — палітзняволены журналіст, актывіст беларускага Саюза палякаў Анджэй Пачобут.

Розыск, ограничения на выезд, уголовное дело — как это проверить в Беларуси и что можно (и нельзя) узнать онлайн?

Юридический отдел Free Belarus Center собрал рабочие способы в одном материале.

Текстовая версия доступна на сайте 👉 https://freebelaruscenter.org/?p=3000

🤝 Будем благодарны, если вы поделитесь этой информацией с теми, кому она может быть полезна.

⚡️⚡️⚡️Вызваленыя 250 палітвязняў

15 з іх дэпартаваныя, 235 застануцца ў Беларусі

🔹 https://spring96.org/be/news/119844

Марыну Адамовіч вызвалілі

«Дарагія сябры, я дома. Усё добра. Што гэта было — не ведаю. Проста пратрымалі некалькі гадзін», — напісала яна ў сябе ў Facebook.

Нагадаем, сёння Мікалай Статкевіч паведаміў, што Марыну Адамовіч затрымалі каля дому — ад яе нібыта хацелі ўзяць тлумачэнні пра атрыманне праваабарончай прэміі Homo Homini ў Празе.

❗️Затрымалі Марыну Адамовіч

Пра гэта паведамляе https://t.me/statkevichm.

«Сёння каля дома затрымалі маю жонку Марыну Адамовіч. Нібыта, хочуць ўзяць тлумачэнні пра атрыманне ёй праваабарончай прэміі Homo Homini ў Празе замест мяне. Чакалі каля дома. Адзін назваўся следчым Казловым. Пакуль інфармацыі няма».

Сёння – Дзень Канстытуцыі Беларусі.
З гэтай нагоды каманда праекта http://prastora.info/ зрабіла інтэрактыўны тэст: 10 артыкулаў з асноўнага закону. Задача – адгадаць, ці выконваецца кожны з іх.
За кожным артыкулам – сапраўдная чалавечая гісторыя: Марыя Калесніква, Віктар Бабарыка, журналісты, лекары, звычайныя людзі.
Прайсці тэст можна па спасылцы https://kanstytucyjatest.prastora.info/.
Акрамя таго платформа http://prastora.info/ таксама распрацавала квіз “Канстытуцыйны ніндзя” – які дазваляе лепш пазнаёміцца з праектам новай канстытуцыі: https://novakanstytucyjatest.prastora.info/

«Ёсць дастатковыя падставы лічыць, што прымусовыя дзеянні, якія прывялі да дэпартацыі, былі часткай курсу дзеянняў супраць рэальных або меркаваных апанентаў урада Беларусі і ажыццяўляліся ў адпаведнасці з дзяржаўнай палітыкай або дзеля яе рэалізацыі. Упраўленне прыйшло да высновы, што меркаваныя злачынствы, здзейсненыя ўладамі, былі заахвочаныя або ўхваленыя на найвышэйшым узроўні.

Таксама ёсць дастатковыя падставы лічыць, што гэтыя злачынствы былі здзейсненыя ў рамках шырокамаштабнай і сістэматычнай атакі супраць грамадзянскага насельніцтва, улічваючы іх маштаб, колькасць ахвяр і арганізаваны характар гэтых дзеянняў», — https://www.icc-cpi.int/news/icc-office-prosecutor-concludes-preliminary-examinations-venezuela-ii-and-lithuania/belarus на сайце суда.

📸Звяртаемся да палітвязняў з заклікам дасылаць свае магшоты

Фота пад арыштам — асобны кірунак фотаздымкі. З 2020 года праз такую «фотасесію» прайшлі сотні тысяч беларусаў і беларусак, затрыманых па палітычных прычынах.

Праваабаронца «Вясны» Дзіяна Пінчук https://mugshots.spring96.org/ каля 50 магшотаў ад былых палітвязняў і сведчанні пра працэс фотаздымкі.

«Гэтыя магшоты — каштоўныя дакументы памяці, якія зафіксавалі эмоцыі і стан чалавека за кратамі. Для многіх з палітвязняў гэта адзіны фотаздымак за два-тры гады жыцця, які ў іх ёсць цяпер. Уявіць гэта складана, калі ў нашых галерыях тэлефонаў захоўваюцца сотні фотаздымкаў», — кажа аўтарка праекту.

Чытаць па спасылцы http://👉mugshots.spring96.org/

🌿Былыя палітвязні таксама могуць прыняць удзел у праекце. Для гэтага трэба запоўніць адмысловую https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSf8buoi-6DKiOCHbakQQCvELekwvBJKCwtf_qkq0pwjtgpmFQ/viewform

⚡️У Беларусі памілавалі 15 палітычных зняволеных, https://t.me/viasna96 «Вясна».

Большасць памілаваных — 11 чалавек — жанчыны. У шасці з іх ёсць дзеці, у тым ліку і тыя, якія маюць інваліднасць і маюць патрэбу ў пастаяннай медыцынскай рэабілітацыі.

Памілаваны таксама дзве сямейныя пары, жанчына, якая знаходзіцца на апошніх тэрмінах цяжарнасці, і адна зняволеная, якая была асуджаная ў 16-гадовым узросце

❓На што звярнуць увагу пры дачы паказанняў у якасці сведкі ў Следчым камітэце?

Глядзіце ў відэа ад юрыдычнай службы Free Belarus Center.

🤝 Калі ласка, падзяліцеся гэтай інфармацыяй з тымі, каму яна можа быць карыснай.

✅ https://freebelaruscenter.org/?page_id=22

#юрыдычнаяпадтрымка

❓Ці абавязаны вы даваць паказанні супраць сваякоў ці знаёмых ў Следчым камітэце?

Адказ у відэа ад юрыдычнай службы Free Belarus Center.

🤝 Калі ласка, падзяліцеся гэтай інфармацыяй з тымі, каму яна можа быць карыснай.

✅ https://freebelaruscenter.org/?page_id=22

#юрыдычнаяпадтрымка

Добрай раніцы! Сёння пагаворым пра «віну з'ехаўшага».

Многія беларусы і беларускі на эміграцыі сутыкаюцца з цяжкімі пачуццямі і думкамі аб тым, што яны кінулі краіну, пакінулі сям'ю.

Такая віна часта з'яўляецца як спосаб захаваць сувязь з тымі, хто застаўся. Падрабязней пра гэта у відэа ад Free Belarus Center распавядае псіхатэрапеўтка Марта Скугарава.

🤝 Калі ласка, падзяліцеся гэтай інфармацыяй з тымі, каму яна можа быць карыснай.

✅ https://freebelaruscenter.org/?page_id=2264

#псіхалагічнаяпадтрымка

❓Што рабіць, калі вы знаходзіцеся за мяжой і прапусцілі тэрмін уступлення ў спадчыну ў Беларусі?

Адказ у відэа ад юрыдычнай службы Free Belarus Center.

🤝 Калі ласка, падзяліцеся гэтай інфармацыяй з тымі, каму яна можа быць карыснай.

✅ https://freebelaruscenter.org/?page_id=22

#юрыдычнаяпадтрымка

❓Ці можна прыняць спадчыну ў Беларусі выдалена ці адмовіцца ад яе?

Спойлер: можна.

Падрабязнасці — у відэа ад юрыдычнай службы Free Belarus Center.

🤝 Калі ласка, падзяліцеся гэтай інфармацыяй з тымі, каму яна можа быць карыснай.

✅ https://freebelaruscenter.org/?page_id=22

#юрыдычнаяпадтрымка

Добрай раніцы! Гэтыя практыкі дапамогуць табе расслабіцца прама зараз

На жаль, у эміграцыі мы думаем пра цела далёка не ў першую чаргу, але менавіта яно нясе на сабе ўвесь стрэс адаптацыі.

У гэтым відэа ад Free Belarus Center псіхатэрапеўтка Марта Скугарава дае карысныя парады па гэтай тэме.

🤝 Калі ласка, падзяліцеся гэтай інфармацыяй з тымі, каму яна можа быць карыснай.

✅ https://freebelaruscenter.org/?page_id=2264

#псіхалагічнаяпадтрымка

💙 Люди, которые включаются в помощь, — активисты, волонтеры, координаторы инициатив — часто оказываются в постоянном контакте с чужой болью. Это может быть кризис, утрата, миграция, насилие, хронический стресс. Включенность становится фоном повседневности такого специалиста.

Эта памятка возвращает фокус на сохранение ресурса, ясные границы, командную опору и внимательность к собственному состоянию.

https://freebelaruscenter.org/?p=2956 | https://freebelaruscenter.org/?p=2964

✅ https://freebelaruscenter.org/?page_id=2264

#псіхалагічнаяпадтрымка

❓Як скасаваць шлюб, не прыязджаючы ў Беларусь? (Частка 3)

Апошняе відэа ад юрыдычнай службы Free Belarus Center з адказам на гэта пытанне – раім паглядзець мінулыя два.

🤝 Калі ласка, падзяліцеся гэтай інфармацыяй з тымі, каму яна можа быць карыснай.

✅ https://freebelaruscenter.org/?page_id=22

#юрыдычнаяпадтрымка