Islom.uz

#Суннат

Кийимларнинг ранги (иккинчи мақола)

عَنِ الْبَرَاءِ رَضِي اللهُ عَنْهُ قَالَ: كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَرْبُوعًا، وَقَدْ رَأَيْتُهُ فِي حُلَّةٍ حَمْرَاءَ، مَا رَأَيْتُ شَيْئًا أَحْسَنَ مِنْهُ. رَوَاهُ الْبُخَارِيُّ وَأَبُو دَاوُدَ وَالتِّرْمِذِيُّ.

Баро розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади:

«Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам ўрта қоматли эдилар. Батаҳқиқ, мен у зотни қизил сарпода кўрдим. Ундан кўра гўзалроқ нарсани ҳеч кўрмаганман».

Бухорий, Абу Довуд ва Термизий ривоят қилганлар.

Шарҳ: Биз «сарпо» деб таржима қилган сўз араб тилида «ҳуллатун» деб келган. Ажнабийларда пиджак ва шимдан иборат кийимлар тўплами костюм дейилгани каби арабларда икки бўлакдан иборат кийим ҳуллатун дейилади. Биздаги «сарпо» сўзи асли форсча бўлиб, сар – бош, по – оёқ, иккиси қўшилиб, бошдан-оёқ маъносини билдиради. Шунинг учун биз айнан ушбу бирикмани ихтиёр қилдик.

Бу ривоятда Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васалламнинг ташқи кўринишлари васф қилинмоқда.

1. «Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам ўрта қоматли эдилар».

Яъни, бўйлари паст ҳам эмас, ўта баланд ҳам эмас эди.

2. «Батаҳқиқ, мен у зотни қизил сарпода кўрдим».

Демак, Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васалламнинг бошдан-оёқ қизил рангдаги кийим кийган ҳолатлари ҳам бўлган.

3. «Ундан кўра гўзалроқ нарсани ҳеч кўрмаганман».

Яъни, «Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васалламнинг қизил сарпо кийиб турганларидаги гўзал ҳолатга ўхшаш ҳолатларини умримда ҳеч кўрмаганман».

🔗 Тўлиқ ўқиш

Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2023 йил 5 январдаги 03-07/16-сонли хулосаси

🕋 @islomuz

#Гуноҳи_кабира

Хамр ҳақида ворид бўлган нарсалар

(иккинчи мақола)

عَنِ بُرَيْدَةَ رَضِي اللهُ عَنْهُ، عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: نَهَيْتُكُمْ عَنْ ثَلَاثٍ وَأَنَا آمُرُكُمْ بِهِنَّ، نَهَيْتُكُمْ عَنْ زِيَارَةِ الْقُبُورِ فَزُورُوهَا، فَإِنَّ فِي زِيَارَتِهَا تَذْكِرَةً، وَنَهَيْتُكُمْ عَنِ الْأَشْرِبَةِ إِلَّا فِي ظُرُوفِ الْأَدَمِ، فَاشْرَبُوا فِي كُلِّ وِعَاءٍ غَيْرَ أَلَّا تَشْرَبُوا مُسْكِرًا، وَنَهَيْتُكُمْ عَنْ لُحُومِ الْأَضَاحِي بَعْدَ ثَلَاثٍ، فَكُلُوا وَاسْتَمْتِعُوا بِهَا فِي أَسْفَارِكُمْ. رَوَاهُ الْخَمْسَةُ إِلَّا الْبُخَارِيَّ.

Бурайда розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади:

«Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам:

«Сизларни уч нарсадан қайтарган эдим. Энди мен сизларни уларга амр қилурман. Сизларни қабрларни зиёрат қилишдан қайтарган эдим. Бас, энди уларни зиёрат қилаверинглар. Чунки уларни зиёрат қилишда эслатма бор. Сизларни тери идишлардан бошқадаги ичимликлардан қайтарган эдим. Бас, маст қилувчини ичмасангиз, энди барча идишдан ичаверинг. Сизларни уч (кун)дан кейин қолган қурбонлик гўштидан қайтарган эдим. Бас, энди уни енг ва сафарларингизда ҳам ундан баҳра олинг», дедилар».

Бешовларидан фақат Бухорий ривоят қилмаган.

Шарҳ: Бу ҳадиси шарифда биз ўрганаётган фаслга тегишли маълумотлар ҳам, тегишли бўлмаган маълумотлар ҳам бор. Лекин худди ўтган ривоят каби, бунисида ҳам шариат руҳини тушунишимизга хизмат қилувчи ажойиб умумий қоида ҳам бор.

🔗 Тўлиқ ўқиш

Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2021 йил 17 июндаги 03-07/3903-сонли хулосаси

🕋 @islomuz

#Ҳаж

Муъалло қабристони ва Сариф

Бу Маккадаги археологик мақбаралардан бўлиб, Масжидул Ҳаромнинг шарқий томонида жойлашган.

Тарихчи олим Фокиҳийнинг айтишларича, Маккада Макка аҳлининг қабрлари жойлашган дарадан бошқа бирор дара қиблага тўғри ҳолда йўналмаган. Чунки унинг барчаси тўғри Каъба томон юзланган.

Бу мақбара ҳақидаги заиф ҳадисларда зикр қилинишича, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: «Бу мақбара мунча ҳам яхши», деганлар. Мазкур қабристонга Хадижа розияллоҳу анҳо ҳамда у зотдан бошқа саҳоба, тобеъин ва солиҳ шахслар дафн этилган. Шу ўринда Маккаи Мукаррамада бундан бошқа археологик қабрлар ҳам мавжуд эканини айтиб ўтиш лозим.

🔗 Тўлиқ ўқиш

Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2022 йил 7 сентябрдаги 03-07/ 6905-сонли хулосаси

🕋 @islomuz

#Жамият

Яширин хаёллар зарардир

Биласизми? Кўпчилигимиз умримизнинг унча-мунча вақтини фойдасиз, охири йўқ орзу-ҳаваслар билан ўтказиб юборамиз.

Хаёллар – кундалик ҳаётимизда бизни қуршаб олган, бизга лойиҳаларда, суратларда, тасвирларда намоён бўладиган ғоялар ва фикрлар мажмуасидир.

Ана шундай хаёлпарастлардан бири ухлаш учун ётоғига ётиб, уйқуга кетишдан олдин бир неча соат хаёл суриб, вақтини беҳуда ўтказиб юборади. Хаёлида жомадонини тайёрлаб, Америкага йўл олади. Америкага етиб бориб, глобал миқёсдаги компанияга ишга жойлашади. Бир гўзал аёлга уйланади. Қарабсизки, муҳташам уйи, ажойиб оиласи, шириндан-шакар фарзандлари бор. Болаларини чет элда ўқитади. Фарзандлари улғайиб, оила қуради, бу одам эса набирали бўлади...

🔗 Тўлиқ ўқиш

Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2026 йил 14 майдаги 03/07/4229-сонли хулосаси

🕋 @islomuz

🇺🇿 21 oktyabr – O‘zbek tili bayrami kuni

Tilni sevish, uni ardoqlash, millatni sevish va uni qadrlash bilan tengdir. Har bir xalqning turmush tarzi, urf-odatlari, madaniyati uning tilida o‘z ifodasini topadi.

Biron so‘z san’atkori yo‘qki, til, so‘z, nutqqa e’tibor qilmagan bo‘lsa.

Hazrat Navoiy:

«So‘z kelib avvalu jahon so‘ngra,
Ne jahonki kavn ila makon so‘ngra», deb bejizga aytmaganlar.

Til va so‘zning sehrini unga mehr qo‘yganlar yaxshi anglashadi.

Turk dunyosining buyuk ma’rifatparvarlaridan biri Ismoilbek Gaspirali o‘z bitiklarida: «Millatning ikki asosi bordur. Bu ularning tili va dinidur. Agar millat hayotidan shu ikkisidan biri sug‘urib olinsa, bu millat tanazzulga yuz tutur», deya yozib qoldirgan.

Turkiy tillar oilasiga mansub o‘zbek tili taxminan 5- asrlarda o‘rxun-enasoy bitiklariga borib taqaladi. Mahmud Qoshg‘ariyning «Devonu lug‘otit-turk» asari turkiy tillar tarixi, shu qatorda o‘zbek tilshunosligi uchun ham muhim manba sanaladi.

Yurtimizda 1989-yil 21 oktyabr kuni O‘zbekiston Respublikasining «Davlat tili haqida»gi Qonuni qabul qilindi.

Dunyoda 5600 dan ortiq tillar mavjud bo‘lib, bulardan taxminan 200 tasigina davlat tili maqomida va ular orasida o‘zbek tili ham bor.

Biz o‘z ona-tilimizni asrab-avaylashimiz, uning nufuzini yanada oshirishimiz, go‘zal va sofligini avlodlarga meros sifatida qoldirishimiz, dunyoga tanitishda o‘z hissamizni qo‘shishimiz lozimdir.

Barchangizga O‘zbek tili bayrami muborak bo‘lsin!

 🕋 @islomuz

#Ислом

Исмни чиройли қўйишнинг маҳбублиги

رَوَينَا فِي «سُنَنِ أَبِي دَاوُودَ» بِالإِسْنَادِ الجَيِّدِ عَنْ أَبِي الدَّرْدَاءِ رَضِيَ اللهُ عَنْهُ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «إِنَّكُمْ تُدْعَوْنَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ بِأَسْمَائِكُمْ وَأَسْمَاءِ آبَائِكُمْ.. فَأَحْسِنُوا أَسْمَاءَكُمْ» [د 4948 وانظر الملحق].

Абу Дардо розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади:

«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам шундай дедилар: «Қиёмат куни исмингиз ва отангизнинг исми билан чақириласиз. Шунинг учун исмларингизни чиройли қилинглар».

Абу Довуд «Сунан» китобларида яхши санад билан ривоят қилганлар.

🔗 Тўлиқ ўқиш

Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2290-сонли хулосаси

🕋 @islomuz

#Суннат_ва_замонавий_илм

Аллоҳ қандай буюк ва покдир!

Набий соллаллоҳу алайҳи васалламдан қариликнинг давоси йўқлигини тасдиқловчи бир ҳадис бор. Аммо Ғарб шифокорлари инсон умрини узайтириш умидида миллиардлаб маблағ сарфламоқдалар. Хўш, шарафли ҳадиснинг ҳақиқат эканини тасдиқловчи далиллар борми? Келинг, ўқийлик...

Олимлар яқинда тана ҳужайраларининг ичидаги ДНК тасмаси таркибида мавжуд бўлган бир генни аниқладилар. Олимлар бу генни «теломер» деб атадилар. У муайян узунликка эга бўлган тасма бўлиб, ҳужайраларнинг қариши ва ўлими жараёнини назорат қилади. Ушбу теломернинг вазифаси эса ДНК янги ҳужайраларни ҳосил қилиш учун ҳар гал бўлинганидан кейин уни муҳофаза қилишдан иборат.

Бироқ бу теломер ҳужайра ҳар сафар бўлинганида қисқариб боради. Бу жараён шу тариқа давом этаверади ва ниҳоят теломер шундай бир кескин чегарага етадики, ундан кейин ўз вазифасини бажаришда давом эта олмайди. Ана шунда ҳужайра қарийди ва нобуд бўлади.

🔗 Тўлиқ ўқиш

Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2026 йил 12 октябрдаги 03-07/8074-сонли хулосаси

🕋 @islomuz

#Уламолар

«Барчанинг суянган тоғи эдилар»

(Ҳасанжон домла Қодиров хотиралари)

Ҳасанжон домла Қодиров 1976 йили Самарқанд вилоятининг Ургут туманида туғилган. 1993–1997 йилларда Самарқанд вилояти «Хўжа Аҳрор Валий» ўрта махсус Ислом билим юртида, 1999–2002 йилларда эса Имом Бухорий номидаги Тошкент Ислом институтида таълим олган. 2002–2015 йиллар мобайнида фазилатли шайх Муҳаммад Содиқ Муҳаммад Юсуф ҳазратларида дарс ўқиб, бир неча ижозалар олган.

Домла меҳнат фаолияти давомида Самарқанд вилоятидаги «Хўжа Абди Берун», Тошкент шаҳар Олмазор туманидаги «Сирож Солиҳ» ҳамда Юнусобод туманидаги «Юнусобод» жоме масжидлари имом ноиби, Мирзо Улуғбек туманидаги «Мулла Холмирза ота» жоме масжиди имом-хатиби, 2005-2015 йилларда Тошкент шаҳар Кўкалдош ўрта махсус билим юрти мударриси вазифаларида ишлаган. 2015 йилдан буён Имом Бухорий номидаги Тошкент Ислом институтида мударрис ҳамда 2017 йилдан «Сирож Солиҳ» масжидида имом-хатиб вазифаларида хизмат қилиб келмоқда.

🔗 Тўлиқ ўқиш

«Ҳилол» журналининг 80-сонидан олинди.

Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2026 йил 14 майдаги 03/07/4229-сонли хулосаси

🕋 @islomuz

#Тарих

Салибчиларга қарши урушлар

1. Зангийлар давлатининг салибчиларга қарши кураши.

Ҳижрий 521-541 (милодий 1127-1146) йилларда Имодуддин Зангий раҳматуллоҳи алайҳ Шом юртларида салибчиларга қарши кураш олиб борди. У киши мусулмонларни бир сафга бирлаштирди.

Имодуддин Зангий Раҳони қайтариб олди, баъзи шаҳарларга таҳдид солди. Кейинчалик у кишининг ўғли Нуриддин Муҳаммад укаси Сайфиддин Ғозий ёрдамида ҳижрий 541-569 (милодий 1146-1173) йилларда жиҳодни давом эттирди. Уруш ҳаракатларини бошқариш ишлари Шом юртларида, Мисрда олиб борилди. Улар Дамашқни муҳофаза қилиб, Ҳалабнинг мустамлака бўлишига йўл қўйишмади.

🔗 Тўлиқ ўқиш

Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2023 йил 14 мартдаги 03-07/1733-сонли хулосаси

🕋 @islomuz

#Саҳобалар_ҳаёти

Али розияллоҳу анҳунинг қозиликлари

Имом Ҳоким келтирган саҳиҳ ривоятда Али ибн Абу Толиб каррамаллоҳу важҳаҳунинг ўзлари қуйидагиларни айтадилар:

«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам мени Яманга юбордилар. Мен у зотга:

«Эй Аллоҳнинг Расули, мени юбормоқдасиз, мен ёш бўла туриб, уларга қозилик қилишим керак. Уларнинг орасида қандай қозилик қиламан?» дедим.

У зот қўллари билан кўксимга урдилар-да:

«Аллоҳим! Унинг қалбини ҳидоятга солгин, тилини собит қилгин!» дедилар.

Данакни ёрган зот ила қасамки, икки киши орасида қозилик қилишда ҳеч шак қилмадим».

Ҳа, Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васалламнинг дуолари туфайли ҳазрати Али ибн Абу Толиб розияллоҳу анҳу қозилик ишларида саҳобаларнинг ичида энг афзалига айланган эдилар.

Ибн Саъд Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилади:

«Умар ибн Хаттоб: «Али ичимизда энг яхши қозидир», деди.

🔗 Тўлиқ ўқиш

Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2020 йил 10 мартдаги 1801-сонли хулосаси

🕋 @islomuz

#Ислом

Чақалоққа исм қўйиш

السُّنَّةُ: أَنْ يُسَمَّى الْمَوْلُودُ يَوْمَ السَّابِعِ مِنْ وِلَادَتِهِ أَوْ يَوْمَ الْوِلَادَةِ، فَأَمَّا اسْتِحْبَابُهُ يَوْمَ السَّابِعِ:
822 - فَلِمَا رَوَيْنَاهُ فِي «كِتَابِ التِّرْمِذِيِّ» عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ، عَنْ جَدِّهِ، (أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَرَ بِتَسْمِيَةِ الْمَوْلُودِ يَوْمَ سَابِعِهِ، وَوَضْعِ الأَذَى عَنْهُ، وَالعَقِّ)، قَالَ التِّرْمِذِيُّ: حَدِيثٌ حَسَنٌ [ت 2832].

Болага туғилган кунининг еттинчисида ёки туғилган кунида исм қўймоқ суннатдир. Еттинчи куни исм қўйиш маҳбублигига қуйидаги ҳадис далил бўлади.

Амр ибн Шуайб отасидан, у бобоси розияллоҳу анҳудан ривоят қилади:

«Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам чақалоққа еттинчи куни исм қўйиб, ундан азиятни кетказишни, сўнг унга ақийқа қилишни буюрдилар».

Имом Термизий китобларида ривоят қилганлар.

وَرَوَينَا فِي «سُنَنِ أَبِي دَاوُودَ» وَ«التِّرْمِذِيُّ» وَ«النَّسَائِيُّ» وَ«ابْنِ مَاجَهْ» وَغَيْرِهَا بِالأَسَانِيدِ الصَّحِيحَةِ عَنْ سَمُرَةَ بْنِ جُنْدَبٍ رَضِيَ اللهُ عَنْهُ: أَنَّ رَسُولَ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: «كُلُّ غُلَامٍ رَهِينَةٌ بِعَقِيقَتِهِ، تُذْبَحُ عَنْهُ يَوْمَ سَابِعِهِ، وَيُحْلَقُ، وَيُسَمَّى»، قَالَ التِّرْمِذِيُّ: حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ [د 2837، ت 1522، س 7/166، ق 3165].
وَأَمَّا يَوْمُ الْوِلَادَةِ فَلِمَا رَوَينَاهُ فِي البَابِ الْمُتَقَدِّمِ مِنْ حَدِيثِ أَبِي مُوسَى.

Самура ибн Жундаб розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади:

«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: «Ҳар бир чақалоқ ақийқаси билан гаровлидир. Унинг учун еттинчи куни жонлиқ сўйилади, сочи олинади ва исм қўйилади», дедилар».

Абу Довуд, Термизий, Насаий ва Ибн Можалар ривояти.

Аммо туғилган куни исм қўйилишига юқоридаги Абу Мусо розияллоҳу анҳудан ривоят қилинган ҳадис далилдир.

🔗 Тўлиқ ўқиш

Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2290-сонли хулосаси

🕋 @islomuz

#Ислом

Чала туғилган болага исм қўйиш

يُسْتَحَبُّ تَسْمِيَتُهُ، فَإِنَ لَمْ يُعْلَمْ أَذَكَرٌ هُوَ أَوْ أُنْثَى.. سُمِّيَ بِاسْمٍ يَصْلُحُ لِلذَّكَرِ وَالأُنْثَى؛ كَأَسْمَاءَ وَهِنْدَ وَهُنَيْدَةَ، وَخَارِجَةَ وَطَلْحَةَ وَعُمَيْرَةَ وَزُرْعَةَ وَنَحْوِ ذَلِكَ.

قَالَ الإمَامُ البَغَوِيُّ: (يُسْتَحَبُّ تَسْمِيَةُ السِّقْطِ؛ لِحَدِيثٍ وَرَدَ فِيهِ)، وَكَذَا قَالَهُ غَيْرُهُ مِنْ أَصْحَابِنَا.

قَالَ أَصْحَابُنَا: وَلَوْ مَاتَ الْمَوْلُودُ قَبْلَ تَسْمِيَتِهِ.. اسْتُحِبَّ تَسْمِيَتُهُ.

Чала туғилган болани исмлаб қўйиш маҳбуб амалдир. Агар унинг ўғил ёки қиз бола эканлиги билинмаса, Ҳинд, Ҳунайда, Хорижа, Толҳа, Умайра ва Зуръа каби ўғил болага ҳам, қиз болага ҳам қўйиш мумкин бўлган исмлар билан номланади.

Имом Бағавий: «Ҳадисда ворид бўлгани учун чала туғилган болани исмлаш маҳбуб амалдир», деганлар. Бошқа соҳибларимиз ҳам шуни айтишган.

Баъзилар: «Агар бола исмланишдан аввал вафот этадиган бўлса, уни исмлаб қўйиш маҳбуб амалдир», дейишган.

Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2290-сонли хулосаси

🕋 @islomuz

#Суннат

Кийимларнинг ранги (биринчи мақола)

قَالَ اللهُ تَعَالَى: وَيَلْبَسُونَ ثِيَابًا خُضْرًا مِّن سُندُسٍ وَإِسْتَبْرَقٍ مُّتَّكِئِينَ فِيهَا عَلَى الْأَرَائِكِ نِعْمَ الثَّوَابُ وَحَسُنَتْ مُرْتَفَقًا

Аллоҳ таоло:

«…сундус (юпқа ипак) ва истабрақ (қалин ипак)дан яшил либослар киярлар. Улар у ерда пардали, баланд сўриларда ёнбошлаган ҳолдалар. Қандай ҳам яхши савоб ва нақадар яхши жой», деган («Каҳф» сураси, 31-оят).

Шарҳ: Аллоҳ таолонинг ушбу сўзлари «Каҳф» сурасидаги бир оятнинг ярмидир. Ўша ояти каримада мўмин-мусулмон бандаларнинг жаннатдаги ҳоллари ажойиб услуб ила баён қилинади.

🔗 Тўлиқ ўқиш

Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2023 йил 5 январдаги 03-07/16-сонли хулосаси

🕋 @islomuz

Vaqt - bebaho ne'mat

Ustoz Ismoil Muhammad Sodiq

🕋 @islomuz

#Кун_дуоси

Табриклаш ва табрикланган кишининг жавоби

يُسْتَحَبُّ تَهْنِئَةِ الْمَوْلُودِ لَهُ، قَالَ أَصْحَابُنَا: وَيُسْتَحَبُّ أَنْ يُهَنَّأَ بِمَا جَاءَ عَنِ الحُسَينِ رَضِيَ اللهُ عَنْهُ: أَنَّهُ عَلَّمَ إِنْسَاناً التَّهْنِئَةَ فَقَالَ: (قُلْ: بَارَكَ اللهُ لَكَ فِي الْمَوْهُوبِ لَكَ، وَشَكَرْتَ الوَاهِبَ، وَبَلَغَ أَشُدَّهُ، وَرُزِقْتَ بِرَّهُ).

وَيُسْتَحَبُّ أَنْ يَرُدَّ عَلَى الْمُهَنِّئِ فَيَقُولُ: (بَارَكَ اللهُ لَكَ، وَبَارَكَ عَلَيْكَ)، أَوْ (جَزَاكَ اللهُ خَيْراً)، أَوْ (رَزَقَكَ اللهُ مِثْلَهُ)، أَوْ (أَجْزَلَ اللهُ ثَوَابَكَ)، وَنَحْوَ هَذَا.

Фарзанд кўрган кишини табриклаш маҳбуб амалдир. Бунга Ҳусайн розияллоҳу анҳудан қилинган қуйидаги ривоят далилдир. У зот бир инсонга табриклашни қуйидагича ўргатдилар:

«Барокаллоҳу лака фил мавҳуби лака ва шакартал вааҳиба ва балағо ашуддаҳу ва рузиқта бирраҳу» «Берилган нарсада Аллоҳ сени баракали қилсин. Берувчига шукр қилишингни, фарзандинг вояга етишини ва итоатли бўлишини насиб этсин».

Табрикланган киши ҳам қуйидаги жумлалар билан табрикловчига жавоб қайтармоғи маҳбуб амалдир:
«Баарокаллоҳу лака ва баарака ъалайка» ёки «жазокаллоҳу хойрон» ёки «розақакаллоҳу мислаҳу» ёки «ажзалаллоҳу савобака» ва шунга ўхшаш сўзлар.

Маъноси: «Аллоҳ сенга барака бериб, сени баракали қилиб, яхшиликлар билан мукофотлантириб, унинг мислича ризқлантирсин ёки савобингни тўлалигича қилсин».

Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2290-сонли хулосаси

🕋 @islomuz

Президент Шавкат Мирзиёев: “Мотуридий бобомизнинг минг йил аввал ёзган асарлари бугун ҳам долзарб”

Президент Шавкат Мирзиёев Самарқанд шаҳридаги Имом Мотуридий ёдгорлик мажмуасида амалга оширилган бунёдкорлик ишлари билан танишди.

Давлатимиз раҳбарининг қарорига мувофиқ, ўтган йили юртимизда Абу Мансур Мотуридий таваллудининг 1155 йиллиги кенг нишонланди. Шу муносабат билан Чокардиза қабристони ҳудудидаги мажмуани қайта таъмирлаш ва ободонлаштириш ишлари бошланган эди.

Умумий майдони 10,2 гектар бўлган ҳудудда зиёратчилар учун янги масжид барпо этилди. Имом Мотуридий ва Бурҳониддин Марғиноний мақбаралари тўлиқ реконструкция қилинди. Мажмуа таркибида аллома меросини чуқур ўрганишга мўлжалланган илмий марказ, кутубхона ва музей ташкил этилди.

Президентимиз ушбу илм масканларининг аҳамиятига алоҳида тўхталди.

– Бундай илм ўчоқларини ташкил этишдан мақсадимиз – буюк аждодларимиз меросини чуқур ўрганиш ва ёшларимизга етказиш. Бизга бугун бу илм жуда керак. Бу ерда қанча ёшларимиз Мотуридий бобомизнинг минг йил олдин ёзган асарларини ўрганади. У зот минг йил олдин ҳар бир масалани чуқур илм ва аниқ далиллар билан асослаб, одамларни жаҳолатдан огоҳлантирганлар. Ушбу асарларни ўрганиш, уларнинг мазмун-моҳиятини ёшларимизга етказиш бугун ҳар қачонгидан ҳам муҳим.

Зиёратгоҳнинг кириш қисмида пештоқ, ташриф буюрувчилар учун меҳмонхоналар ва автотураргоҳ барпо этилди. Мажмуа ҳудудига маҳаллий ҳамда юртимиз иқлимига мос хорижий дарахт ва бута кўчатлари экилди.
Алломалар хотираси ёд этилиб, Қуръон тиловат қилинди.

Давлатимиз раҳбари мажмуага келган инсон Имом Мотуридийнинг илмий-маънавий мероси ва ислом оламидаги ўрни ҳақида тасаввурга эга бўлиши кераклигини таъкидлади.

– Бундай буюк қадамжоларни обод қилиш замирида катта маънавият, маърифат, таълим ва илм бор. Одамлар бу ерга келиб, нафақат зиёрат қилсин, балки билим олсин, ўзлигини англасин, – деди Президентимиз.

🕋 @islomuz

#Силаи_раҳм

Очни тўйдириш мағфиратни вожиб қилувчи амаллардан экани

عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْكَدِرِ رَفَعَهُ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّم أَنَّهُ قَالَ: «مِنْ مُوجِبَاتِ الْمَغْفِرَةِ إِطْعَامُ الْمُسْلِمِ الثَّغْبَانَ» أَيِ الْجَائِعَ.

Муҳаммад ибн Мункадирдан ривоят қилинади:

«Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам:

«Мағфиратни вожиб қиладиган нарсалардан бири мусулмоннинг оч кишига таом беришидир», дедилар».

Шарҳ: Мўмин-мусулмон киши очларга таом бериб, уларнинг қорнини тўйдирса, унинг мағфират қилиниши вожиб бўлиб, гуноҳларининг кечирилиши ҳақиқатга айланиб қолар экан. Шунинг учун таом бераётганда айнан қорни очларни излаб, топиб, таом берилса, ниҳоятда яхши бўлади.

🕋 @islomuz

#Ҳикматлар

Ҳар бир тақдирда ҳикмат бор

Хотиржам бўлинг, сиз омонликдасиз. Сизнинг тақдирингиз юксак ҳикмат, битмас-туганмас лутф ва чексиз меҳрибонлик билан битилган. Ҳаётда бошингиздан кечираётган барча синовларингиз зоҳиран аламли ва оғриқли туюлса-да, аслида ўз бағрида муҳаббат ва раҳматни яширган. Эҳтимол, ҳозирги лаҳзада бошингиздан ўтаётган бу кунлар сизга жуда кўп яхшиликлар олиб келаётгани ҳақиқатини англаб етмассиз. Лекин вақт ўтиб, буни албатта тушунасиз. Ўшанда Аллоҳ таол сизга ато қилган неъматлари учун ҳам, сизни асраб, ман этган нарсалари учун ҳам Унга шукроналар айтасиз...

🕋 @islomuz

«Энг осон шарҳ» китобининг тақдимотига марҳабо

Устоз Одинахон Муҳаммад Содиқ томонидан таржима қилиниб, нашрга тайёрланган «Энг осон шарҳ» китобининг тақдимоти бўлиб ўтади.

Тадбирда устоз Исҳоқжон домла Бегматов ва Қудратуллоҳ домла Сидиқметов меҳмон бўладилар.

Тақдимот «Hilol-Nashr» нашриётининг мажлислар залида 17 октябрь шанба куни соат 14:00 да бошланади.

Марҳамат, китоб тақдимотига ташриф буюринг!

@islomu

Islom — ilm-ma'rifatga chaqiruvchi din

Ustoz Ismoil Muhammad Sodiq

🕋 @islomuz

#Ҳикматлар

Тағофул — беғубор қалблар санъати

Муносабатлар бардавом бўлиши учун (баъзи нарсаларни) кўрмаганликка олиш - тағофул шундай бир санъатдирки, уни фақатгина пок ва беғубор қалб эгаларигина мукаммал уддалай оладилар.

🕋 @islomuz

#Жума

Жума намози фарз бўлган кишилар

عَنْ حَفْصَةَ رَضِيَ اللهُ عَنْهَا، عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّم قَالَ: عَلَى كُلِّ مُحْتَلِمٍ رَوَاحُ الْجُمُعَةِ، وَعَلَى كُلِّ مَنْ رَاحَ الْجُمُعَةَ الْغُسْلُ. رَوَاهُ أَبُو دَاوُدَ وَالنَّسَائِيُّ.

Ҳафса розияллоҳу анҳодан ривоят қилинади:

«Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам:

«Ҳар бир эҳтилом бўлувчига Жумага бориш лозимдир. Ҳар бир Жумага борувчига ғусл лозимдир», дедилар».

Абу Довуд ва Насаий ривоят қилганлар.

Шарҳ: Демак, Жума намози ҳар бир балоғатга етган мусулмон эркакка фарздир.

Балоғатга етган мусулмон эркак узрсиз Жума намозини тарк қилса, гуноҳкор бўлади.

Жумага борувчи ҳар бир киши ғусл қилиб бориши лозим. Чунки кўпчилик жамланадиган, бирга ваъз-насиҳат эшитиб, намоз ўқийдиган жойга ҳамма ғусл қилиб, покланиб бормаса, турли ҳидлар тарқаб, нохуш ҳолат юзага келади.

Шу боисдан бу ҳадиси шарифни ҳаётимизга жорий қилиб, барчамиз ҳар Жума намозига ғусл қилиб боришимиз лозим.

🔗 Тўлиқ ўқиш

Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2022 йил 14 сентябрдаги 03-07 / 7030-сонли хулосаси

🕋 @islomuz

#Ҳикматлар

Шаҳватни тарк қилиш

Фузайл ибн Иёз роҳимаҳуллоҳ: «Ер юзида шаҳватни тарк қилишдан қийин нарса йўқ», дедилар.

«Ҳилятул авлиё» асаридан.

🕋 @islomuz

#Кун_дуоси

Ёш боланинг танглайини кўтараётганда айтиладиган дуо

رَوَينَا بِالإِسْنَادِ الصَّحِيحِ فِي «سُنَنِ أَبِي دَاوُودَ» عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللهُ عَنْهَا قَالَتْ: (كَانَ رَسُولُ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُؤْتَى بِالصِّبْيَانِ فَيَدْعُو لَهُمْ وَيُحَنِّكُهُمْ)، وَفِي رِوَايَةٍ: (فَيَدْعُو لَهُمْ بِالْبَرَكَةِ) [د 5106].

Оиша розияллоҳу анҳодан ривоят қилинади:

Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам ҳузурларига ёш гўдак олиб келинса, унга дуо қилиб, танглайини кўтариб қўярдилар.

Абу Довуд ривояти.

Бошқа бир ривоятда «Уларга барака тилаб дуо қилардилар», дейилган.

وَرَوَينَا فِي «صَحِيْحَيِ: «البُخَارِيِّ» وَ«مُسْلِمٍ» عَنْ أَسْمَاءَ بِنْتِ أَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللهُ عَنْهُمَا قَالَتْ: (حَمَلْتُ بِعَبْدِ اللهِ بْنِ الزُّبَيْرِ بِمَكَّةَ، فَأَتَيْتُ الْمَدِينَةَ فَنَزَلْتُ قُبَاءً، فَوَلَدْتُ بِقُبَاءٍ، ثُمَّ أَتَيْتُ بِهِ النَّبِيَّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ، فَوَضَعَهُ فِي حَجْرِهِ، ثُمَّ دَعَا بِتَمْرَةٍ فَمَضَغَهَا، ثُمَّ تَفَلَ فِي فِيهِ، فَكَانَ أَوَّلَ شَيْءٍ دَخَلَ جَوْفَهُ رِيقُ رَسُولِ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ، ثُمَّ حَنَّكَهُ بِالتَّمْرَةِ، ثُمَّ دَعَا لَهُ فَبَرَّكَ عَلَيْهِ) [خ 3909، م 2146/25].

Асмо бинти Абу Бакр розияллоҳу анҳодан ривоят қилинади: «Абдуллоҳ ибн Зубайрга Маккада ҳомиладор бўлиб, Мадинага келгач, Қубога тушиб, ўша ерда туғдим.

Сўнгра уни Набий соллаллоҳу алайҳи васалламга олиб келиб, қучоқларига қўйдим. У зот бир хурмо опкелтириб, уни чайнадилар, кейин оғзига туфлаб қўйдилар. Унинг ичига илк кирган нарса Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг тупуклари бўлди. Кейин хурмо билан танглайини кўтардилар. Кейин ҳаққига дуо қилдилар, барака тиладилар».

Имом Бухорий ва Муслим ривояти.

🔗 Тўлиқ ўқиш

Дин ишлари бўйича қўмитанинг 2290-сонли хулосаси

🕋 @islomuz

#Одоб

Қилганига яраша жавоб қайтарган силаи раҳм қилувчи эмас

عَنِ الْأَعْمَشِ وَالْحَسَنِ بْنِ عَمْرٍو وَفِطْرٍ، عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّم قَالَ: «لَيْسَ الْوَاصِلُ بِالْمُكَافِئِ، وَلَكِنِ الْوَاصِلُ الَّذِي إِذَا قُطِعَتْ رَحِمُهُ وَصَلَهَا».

Аъмаш, Ҳасан ибн Амр ва Фитрдан ривоят қилинади:

«Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам: «Қилганига яраша жавоб қайтарган силаи раҳм қилувчи эмас. Силаи раҳм қилувчи – бу қариндошлари алоқани узганида уни боғлаган кишидир», дедилар».

Шарҳ: Яъни бошқалар ундан қариндошлик алоқасини узса ҳам, у силаи раҳм қилаверади. «Сиздан угина, биздан бугина» деган ниятда бўлса, «У қилса, мен ҳам қиламан» деса, мукофот учун қилган бўларди. Бундай одам силаи раҳм қилган ҳисобланмайди.

Қариндоши ёмонлик қилса ҳам силаи раҳм қилаверган одам ҳақиқий силаи раҳм қилувчи бўлади. Бу ерда жуда катта гап бор. Ҳозирги кунда қариндошлик алоқаларининг бузилишига кўпинча ана шу омил, яъни «У қилса, мен ҳам қиламан, у қилмаса, мен ҳам қилмайман», деган тушунча сабаб бўлмоқда.

Лекин ушбу ҳадиси шарифга амал қилинса, «Майли, бошқалар қилмаса қилмасин, лекин бу менинг бурчим, қилавераман», деб силаи раҳмни давом эттираверса, бир-икки марталик ҳаракатдан кейин нариги тараф ҳам «Бу қиляпти, мен ҳам қилмасам, уят бўлади» деб, алоқалар икки томондан ҳам йўлга қўйилади.

Мусулмонлик бурчини англаб етган киши бу ишни аввалроқ қилишга уринади. Натижада ҳеч қачон қариндошлик, дўстлик, биродарлик алоқалари узилмайди.

Ушбу ҳадисдан олинадиган фойдалар:

1. Қариндошлик алоқаси фойда кўзланган муносабат эмас, балки ҳақиқий инсоний алоқа экани.
2. Қариндошлар алоқани узганда ҳам, мўмин-мусулмон киши силаи раҳмни узмаслиги лозимлиги.

Дин ишлари бўйича қўмитанинг 4380-сонли хулосаси

🕋 @islomuz